Wat is het Nationaal Isolatieprogramma en wat kun je via je gemeente krijgen?
Via je gemeente loopt isoleren steeds vaker langs twee sporen: natuurvriendelijk isoleren, waarbij een deskundige eerst checkt of er beschermde dieren in je spouw of dak zitten, en de ISDE-subsidie die je als woningeigenaar aanvraagt nadat het werk is uitgevoerd. Je regelt zelf een erkend isolatiebedrijf; de gemeente en landelijke regelingen ondersteunen de aanpak.
Wat regelt de gemeente rond isoleren?
Steeds meer gemeenten werken samen met isolatiebedrijven om diervriendelijk isoleren de standaard te maken. Het idee achter het platform natuurvriendelijk isoleren is simpel: bij het isoleren van je spouwmuur of dak kunnen huismussen, gierzwaluwen of vleermuizen worden gedood, en dat is verboden onder de Omgevingswet. Door natuurvriendelijk te werken kunnen dieren wegvliegen vóórdat er wordt geïsoleerd en krijgen ze vervangende verblijfplaatsen. Meedoen is eenvoudig: je kiest een isolatiebedrijf dat natuurvriendelijk isoleert, en dat bedrijf doet de rest. Zo bespaar je energie, verlaag je de CO2-uitstoot én bescherm je de biodiversiteit. Sinds maart 2025 geldt bovendien de erkende maatregel eDNA, die op 21 juli 2025 is aangepast: bij een positieve eDNA-test is natuurvriendelijk isoleren daarna niet meer aan de orde volgens de nieuwe regels.
Welke isolatie kun je laten uitvoeren?
De basis van een energiezuinig huis is goede isolatie, ventilatie en zonwering. Heb je een spouwmuur, dan laat een gespecialiseerd gevelisolatiebedrijf isolatiemateriaal in de spouw spuiten, bijvoorbeeld piepschuimbolletjes of glaswolvlokken. De vakmensen boren gaten in de voegen op ongeveer een meter afstand, blazen het materiaal naar binnen en stoppen de gaten weer dicht met specie in dezelfde kleur; achteraf zie je er niets van en onderhoud is niet nodig. Meer daarover lees je op onze pagina over spouwmuurisolatie. Huizen van vóór 1920 hebben vaak alleen enkelsteensmuren zonder spouw; die isoleer je met voorzetwanden aan de binnenkant of isolatie tegen de buitenkant. Ook vloerisolatie loont: warmere voeten, minder tocht, minder vocht en een lagere energierekening. Een dak zonder isolatie is een groot warmtelek waarmee je jaarlijks honderden euro's verliest, en met isolatieglas houd je de warmte binnen en heb je minder last van tocht en geluid.
Hoe werkt de ISDE-subsidie via de landelijke regeling?
Voor vijf typen isolatiemaatregelen kun je als woningeigenaar de ISDE-subsidie aanvragen. De volgorde is belangrijk: je laat de woning eerst isoleren en vraagt daarna pas subsidie aan. Het isolatiemateriaal moet dik genoeg zijn om aan de vereiste isolatiewaarde te voldoen, en al aanwezige isolatie mag je niet meetellen om die waarde te halen. De volledige werkzaamheden moeten worden uitgevoerd door een bouw- of installatiebedrijf; zelf isoleren telt niet mee. Tijdens het werk maak je een foto waarop duidelijk zichtbaar is dat het op jouw adres gebeurt. Voor spouwmuur-, gevel-, bodem-, vloer-, dak-, zolder- of vlieringvloerisolatie krijg je maar één keer subsidie. Bereken je verwachte bijdrage vooraf met onze ISDE-calculator. Let op: bezit je een koopwoning in Groningen of de Noord-Drentse gemeenten Aa en Hunze, Noordenveld of Tynaarlo, dan val je voor isolatie niet onder de ISDE maar onder Maatregel 29 van het SNN, met betere voorwaarden.
Veelgestelde vragen
Moet ik zelf een isolatiebedrijf regelen?
Ja. Je kiest zelf een erkend isolatiebedrijf, bij voorkeur een dat natuurvriendelijk isoleert. Dat bedrijf voert het werk uit; zelf isoleren mag niet als je ISDE-subsidie wilt aanvragen.
Krijg ik subsidie vóór of na het isoleren?
Na. Bij de ISDE laat je de woning eerst isoleren en vraag je daarna de subsidie aan. Maak tijdens de werkzaamheden een foto waarop zichtbaar is dat het op jouw adres gebeurt.
Wat is natuurvriendelijk isoleren precies?
Een werkwijze waarbij een deskundige eerst controleert of er huismussen, gierzwaluwen of vleermuizen in je spouw of dak zitten. De dieren kunnen wegvliegen en krijgen vervangende verblijfplaatsen, zodat je binnen de Omgevingswet blijft.
Kan ik voor mijn spouwmuur maar één keer subsidie krijgen?
Ja, voor spouwmuur-, gevel-, bodem-, vloer-, dak-, zolder- of vlieringvloerisolatie geldt dat je per maatregel maar één keer ISDE-subsidie ontvangt.
Bronnen
- Natuurvriendelijk isoleren
- Milieu Centraal — spouwmuurisolatie
- Verbeterjehuis — verbeteropties
- RVO — ISDE-subsidie isolatiemaatregelen
Laatst bijgewerkt: 17 augustus 2026.
Bekijk per isolatievorm
SpouwmuurisolatieDe snelste, goedkoopste isolatie: spouw vullen bij bestaande bouw.Meer & offerte 
DakisolatieGrootste warmteverlies zit in het dak — hier valt de meeste besparing te halen.Meer & offerte 
VloerisolatieWeg met koude voeten en vocht uit de kruipruimte.Meer & offerte 
Glasisolatie (HR++)Van enkel of dubbel glas naar HR++ of triple: comfort en rust.Meer & offerte